Opady atmosferyczne w województwie łódzkim w latach 1961–2015

Słowa kluczowe: rozkład przestrzenny, przebieg roczny, wartości progowe, kontynentalizm pluwialny

Abstrakt

W pracy przedstawiono zmienność czasową i przestrzenną opadów w województwie łódzkim w latach 1961–2015. W tym celu wykorzystano dobowe sumy opadu z 20 posterunków opadowych na terenie województwa łódzkiego. Wy-kazano, że średnia roczna suma opadów w województwie wynosiła 582 mm, przy czym na poszczególnych stacjach wahała się od 515 do 648. Najwyższe wartości odnotowano w południowej części województwa, malały one jednak ku północy, gdzie niedobory opadów pojawiały się najczęściej. W biegu rocznym najwyższe sumy obserwowano latem, a najniższe zimą. Opady letnie były ponad dwukrotnie wyższe od zimowych. Natomiast opady wiosenne i jesienne utrzymywały się na podobnym poziomie, z lekką przewagą wiosennych. Dobowe sumy opadu najczęściej mieściły się w przedziale 1–10 mm. Opady przekraczające 50 mm były rzadkością i pojawiały się raz na kilka lat, głównie latem. Nie zaobserwowano istotnych statystycznie zmian struktury i wysokości opadów. Pojawiła się jednak niewielka tendencja wzrostowa sum zimowych i spadkowa sum letnich.

 

Bibliografia

Chomicz K. 1971. Struktura opadów atmosferycznych w Polsce. Prace PIHM 101: 25-66.

Dubaniewicz H. 1974. Klimat województwa łódzkiego. Acta Geographica Lodziensia 39: 1-120.

Gorczyński W. 1948. System dziesiętny klimatów świata. Przegląd Meteorologiczny i Hydrologiczny 1: 30-43.

Kaczorowska Z. 1962. Opady w Polsce w przekroju wieloletnim. Prace Geograficzne IG PAN 33: 1-117.

Kłysik K. 1993. Główne cechy klimatu. W: S. Pączka (red.) Środowisko geograficzne Polski Środkowej. Wyd. UŁ, Łódź: 109-134.

Kłysik K. 2001. Warunki klimatyczne. W: S. Liszewski (red.) Funkcja regionalna Łodzi i jej rola w kształtowaniu województwa. Zarys monografii województwa łódzkiego. ŁTN, Łódź: 68-81.

Kłysik K., Fortuniak K. 1992. Przestrzenne zróżnicowanie największych opadów dobowych i sum miesięcznych na obszarze środkowej Polski. Folia Scientatis Scientiarium Lublinensis, Geographia 33(1-2): 51-65.

Kłysik K., Fortuniak K. 1993. Maksymalne opady dobowe w środkowej Polsce. Przegląd Geograficzny LXIV(1-2): 97-110.

Kłysik K., Fortuniak K. 2005. Maximum daily precipitation in the basin of central Poland rivers. 3th International Conference "Ecology of river's basins", Vladimir, Russia: 107-111.

Köppen W. 1918. Klassifikation der Klimate nach Temperatur, Niederschlag und Jahresalauf. Petermanns Geographische Mitteilungen 64: 193-203.

Kosiba A. 1948. Klimat Ziem Śląskich. Inst. Śląski, Wrocław.

Kozłowska T. 1955. Regionalne opracowania klimatu Polski. Przegląd Geograficzny 27(1): 117-124.

Kożuchowski K. 1982. Współczesne tendencje zmian rocznych sum opadów w Polsce 1931-1980. Przegląd Geofizyczny 27(3-4): 251-260.

Kożuchowski K. 1985a. Zmienność opadów atmosferycznych w Łodzi w okresie 1904-1979. Acta Universitatis Lodziensis, Folia Geographica 4: 3-17.

Kożuchowski K. 1985b. Zmienność opadów atmosferycznych w Polsce w stuleciu 1881-1980. Acta Geographica Lodziensia 48: 1-158.

Kożuchowski K., Wibig J. 1988. Kontynentalizm pluwialny w Polsce: zróżnicowanie geograficzne i zmiany wieloletnie. Acta Geographica Lodziensia 55: 1-102.

Łupikasza E. 2010. Spatial and temporal variability of extreme precipitation in Poland in the period 1951-2006. International Journal of Climatology 30(7): 991-1007.

Łupikasza E. 2017. Seasonal patterns and consistency of extreme precipitation trends in Europe, December 2010 to February 2008. Climate Research 72(3): 217-237.

Merecki R. 1915. Klimatologia ziem polskich. Gebethner i Wolf, Warszawa.

Olechnowicz-Bobrowska B. 1970. Częstość dni z opadem w Polsce. Prace Geograficzne IG PAN 86: 1-75.

Paszyński J. 1955. Opady atmosferyczne dorzecza Odry i ich związek z hipsometrią i zalesieniem. Prace Geograficzne IG PAN 4: 1-103.

Piotrowski P. 2004. Okresy bezopadowe w Łodzi w latach 1903-2003. Acta Geographica Lodziensia 89: 103-114.

Podstawczyńska A. 2010. Temperatura powietrza i opady atmosferyczne w regionie łódzkim w ostatnim stuleciu. W: J. Twardy, S. Żurek, J. Forysiak (red.) Torfowisko Żabieniec: warunki naturalne i zapis zmian paleoekologicznych w jego osa-dach. Bogucki Wyd. Nauk., Poznań: 63-74.

Romer E. 1949. Regiony klimatyczne Polski. Prace Wrocławskiego Towarzystwa. Naukowego, seria B, 16: 5-27.

Rzepa M. 2004. Najwyższe dobowe, pięciodniowe i dziesięciodniowe sumy opadów atmosferycznych w Łodzi w latach 1903-2003. Acta Geographica Lodziensia 89: 87-102.

Schmuck A. 1965. Regiony pluwiotermiczne w Polsce. Czasopismo Geograficzne 36(3): 239-244.

Schmuck A. 1969. Meteorologia i klimatologia dla WSR. PWN, Warszawa.

Siedlecki M., Pawlak W. 2004. Sumy miesięczne opadów atmosferycznych w Łodzi w latach 1903-2003. Acta Geographica Lodziensia 89: 73-86.

Wibig J. 1998. Opady w Łodzi w okresie 1931-1995. Acta Universitatis Lodziensis, Folia Geographica Physica 3: 433-442.

Wibig J. 2009. Variability of daily precipitation totals in Poland (1951-2000). Geographia Polonica 82: 21-32.

Wibig J. Fortuniak K. 1998. Ekstremalne warunki opa-dowe w Łodzi w okresie 1931-1995. Acta Universitatis Lodziensis, Folia Geographica Physica 3: 241-249.

Wilgat T. 1948. Okresowość opadów na kuli ziemskiej. Annales UMCS, 3B: 333-386.

Wiszniewski W. 1953. Atlas opadów atmosferycznych w Polsce. Wyd. Kom. i Łączn., Warszawa.

Wiszniewski W., Chełchowski W. 1975. Charaktery-styka klimatu i regionalizacja klimatyczna Pol-ski. Wyd. Kom. i Łączn., Warszawa.

Opublikowane
2019-12-22
Dział
Artykuły