PALINGENEZA MITU W POEZJI ZBIGNIEWA HERBERTA (DEDAL I IKAR)

  • Zuzanna Hejniak Koło Naukowe Mitokrytyków, Zakład Literatury Polskiej XX i XXI wieku, Instytut Filologii Polskiej i Logopedii, Wydział Filologiczny, Uniwersytet Łódzki https://orcid.org/0000-0002-9258-6517
Słowa kluczowe: Zbigniew Herbert; Dedal i Ikar; mit; mitokrytyka

Abstrakt

The article provides an overview of scholarly research on the palingenesis of myths in Zbigniew Herbert’s poetry and offers an interpretation of his poem Daedalus and Icarus. The analysis of the text is based on Gilbert Durand’s isotopic classification of images and contextualized in the history of the evolution of the two eponymous mythical characters. This will help examine the changes that Herbert introduced to the classic images of Daedalus and Icarus.

 

Bibliografia

Albouy Pierre. 1969. Mythes et mythologies dans la litérature française. Paris: Armand Colin.

Bachelard Gaston. 1943. L’Air et les songes. Paris: Corti.

Balcerzan Edward. 1988. Poeta wśród ideologii artystycznych współczesności (Zbigniew Herbert). W: Tenże. Poezja polska w latach 1939–1965. Cz. 2: Ideologie artystyczne. Warszawa. S. 220–254.

Barańczak Stanisław. 1994. Uciekinier z Utopii. O poezji Zbigniewa Herberta. Wrocław: Towarzystwo Przyjaciół Polonistyki Wrocławskiej.

Bauer Zbigniew. 2007. Panorama poezji 1955–81. W: Literatura polska – teatr, czasopisma, oświata. Współczesność. T. 7. Red. Marian Szulc. Kraków: Wydawnictwo Pinnex. S. 5–46.

Bocheński Jacek. 2014. Antyk po antyku. Warszawa: Świat Książki.

Bodkin Maud. 1977. Wzorce archetypowe w poezji tragicznej. Przeł. Przemysław Mroczkowski. W: Studia z teorii literatury. Archiwum przekładów „Pamiętnika Literackiego”. Red. Michał Głowiński, Henryk Markiewicz. Wrocław: Ossolineum.

Campanella Tommaso. 1995. Miasto Słońca. Przeł. Luba i Rachmiel Brandwajnowie. Wrocław: Wydawnictwo Alfa.

Czapliński Przemysław. 2005. Ironia mniejsza. Apokryfy mityczne Zbigniewa Herberta. W: Portret z początku wieku. Twórczość Zbigniewa Herberta – kontynuacje, rewizje. Studia. Red. Wojciech Ligęza. Lublin: Wydawnictwo Archidiecezji Lubelskiej „Gaudium”. S. 287–304.

Dedecius Karl. 1981. Uprawa filozofii. Zbigniew Herbert w poszukiwaniu tożsamości. „Pamiętnik Literacki”, nr 72/3. S. 217–252.

Dlaczego Herbert. Wiersze, komentarze, interpretacja. 2004. Red. Marzena Woźniak-Łabieniec, Jerzy Wiśniewski. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Drewnowski Tadeusz. 1997. Próba scalenia. Obiegi – wzorce – style. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Dudek Jolanta. 1971. Zatopiony w ciemnych promieniach ziemi… (O poezji Zbigniewa Herberta). „Ruch Literacki”, nr 5. S. 293–309.

Durand Gilbert. 2002. Potęga świata wyobrażeń, czyli archetypologia według Gilberta Duranda. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Dziadek Andrzej. 2001. Obraz jako interpretant: na przykładzie polskiej poezji współczesnej. „Pamiętnik Literacki”, nr 92/2. S. 127–148.

Dzień Mirosław. 2000. Bogowie Herberta. „Teksty Drugie”, nr 3(62). S. 157–167.

Frye Northrop. 1976. Archetypy literatury. Przeł. Apolonia Bejska. W: Współczesna teoria badań literackich za granicą. Antologia. Red. Henryk Markiewicz. T. II. Kraków: Wydawnictwo Literackie. S. 303–321.

Herbert Zbigniew. 2002. Barbarzyńca w ogrodzie. Warszawa: Fundacja Zeszytów Literackich.

Herbert Zbigniew. 2003. Martwa natura z wędzidłem. Warszawa: Fundacja Zeszytów Literackich.

Herbert Zbigniew. 2008. Herbert nieznany. Rozmowy. Warszawa: Fundacja Zeszytów Literackich.

Herbert Zbigniew. 2011. Wiersze zebrane. Kraków: Wydawnictwo a5.

Hübner-Urbaniak Irena. 2004. Dedal i Ikar – metamorfozy bohaterów. W: Dlaczego Herbert. Wiersze, komentarze, interpretacje. Red. Marzena Woźniak-Łabieniec i Jerzy Wiśniewski. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. S. 39–55.

Jakubowska-Ożóg Anna. 2002. Zbigniew Herbert – motywy antyczne. „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Rzeszowskiego. Seria Filologiczna”, nr 72. S. 71–81.

Klik Marcin. 2014. Literacka palingeneza mitu. W: Palingeneza mitu w literaturze XX i XXI wieku. Red. Marcin Klik, Justyna Zych. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego. S. 5–12.

Klik Marcin. 2016. Teorie mitu. Współczesne literaturoznawstwo francuskie (1969–2010). Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Nietzsche Fryderyk. 1994. Narodziny tragedii, czyli hellenizm i pesymizm. Przeł. Bogdan Baran. Kraków: Wydawnictwo Inter Esse.

Owidiusz. 1996. Metamorfozy. Przeł. Anna Kamińska, Stanisław Stabryła. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.

Portret z początku wieku. Twórczość Zbigniewa Herberta – kontynuacje, rewizje. Studia. 2005. Red. Wojciech Ligęza. Lublin: Wydawnictwo Archidiecezji Lubelskiej „Gaudium”.

Potęga świata wyobrażeń, czyli archetypologia według Gilberta Duranda. 2002. Red. Krystyna Falicka. Lublin: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.

Rymkiewicz Jarosław Marek. 1967. Czym jest klasycyzm. Manifesty poetyckie. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.

Symbole i symbolika. 1991. Red. Michał Głowiński. Warszawa: Spółdzielnia Wydawnicza „Czytelnik”.

Warmiński Andrzej. 1999. Filozofia sztuki Carla Gustava Junga. Kraków: Universitas.

Ważbiński Zygmunt. 1968. Dedal i Ikar – dwa humanistyczne ideały moralne. „Etyka”, nr 3. S. 97–114.

Opublikowane
2019-11-21
Dział
Artykuły