Wczesny etap formowania się współczesnych wieńców kamienistych w Alpach, w pobliżu Sallanches
DOI:
https://doi.org/10.26485/BP/1963/12/12Słowa kluczowe:
wieńce kamieniste, formy peryglacjalne, osady aluwialne, AlpyAbstrakt
Artykuł w języku framcuskim.
TYTUŁ ORYGINALNY: Amorce de roses de pierre actuelles dans les Alpes, pres de Sallanches
Opisano obserwacje tworzenia się współczesnych wieńców kamienistych (struktur z kamieni układających się wokół większego otoczaka) w dolinie rzeki Arve w pobliżu miejscowości Sallanches w Alpach. Zjawisko to stwierdzono w osadach aluwialnych naniesionych podczas powodzi w 1960 roku, które przykrywają warstwę trawy tworzącą nieprzepuszczalne podłoże. W wyniku zamarzania i rozmarzania drobnego, wilgotnego piasku i mułu w zimie 1960/61 kamienie zaczęły się podnosić, przechylać i ustawiać pionowo, tworząc zalążki form przypominających róże kamienne. Proces ten został zaobserwowany po około czterdziestu cyklach zamarzania i rozmarzania. Warunki sprzyjające temu zjawisku to: stała wilgotność, drobnoziarnisty materiał sprzyjający segregacji lodu, wysokie dobowe wahania temperatury oraz brak opadów niszczących powierzchniowe szczeliny. Autor podkreśla, że mikroformy peryglacjalne mogą powstawać bardzo szybko, nawet w ciągu jednego sezonu zimowego, jeśli warunki są wyjątkowo korzystne. Przypadek ten pokazuje też, że przy rekonstrukcji paleoklimatu w okresie czwartorzędu nie należy opierać się na pojedynczych obserwacjach, lecz analizować częstość i powtarzalność zjawisk.
