Nikonion w czasach rzymskich. Fragment historii antycznego miasta nad dolnym Dniestrem

  • Mariusz Mielczarek
Słowa kluczowe: północne wybrzeża Morza Czarnego, Nkonion, okres rzymski, osadnictwo

Abstrakt

W artykule zaprezentowano osadnictwo z okresu rzymskiego na terenie greckiego miasta Nikonion, rozwijającego się u ujścia Dniestru od VI w. p.n.e. po połowę III w. p.n.e. W strefę zainteresowań Rzymu region ten włączony została w I wieku n.e. Połowa I w. n.e. to czas powtórnego osadnictwa na terenie greckiego miasta. Podstawą rozważań są materiały uzyskane w trakcie prac archeologicznych prowadzonych przez Muzeum Archeologiczne Ukraińskiej Akademii Nauk w Odessie oraz Instytut Archeologii Uniwersytetu M. Kopernika w Toruniu i Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk

Bibliografia

Agbunov, M.V. 1978. K voprosu o lokalizacji bašni Neoptolema i Germonaktovoj derevni, VDI 1978, 1: 112-123

Agbunov M.V. 1979. Zametki po antičnoj geografii Nižnego Podnestrov’â, VDI 1979, 2: 118-128

Agbunov M.V. 1984. Materialy po antičnoj geografii Pričernomor’â, VDI 1984, 4: 124-141

Awianowicz, B. 2009: A Hellenistic ostracon from Nikonion, ZPE 2009, 168: 196-198

Bruyako I.V. 1997. The necropolis of Nikonion, (in:) Nikonion 1997: 27-35

Bruâko, I.V., Ostroverkhov A.S. 1997. Gemmy iz nekropolâ Nikoniâ rimskogo vremeni, (in:) Nikonij i antičnyj mir Severnogo Pričernomor’â, Odessa 1997: 76-80

Bruâko, I.V. & Karpov, V.A. 1992, Drevnââ gografiâ i kolebaniâ urovnâ morâ (Na primere severo-zapadnoj časti Černomorskogo basseina v antičnuû epohu), VDI 1992, 2: 87-97

Bruâko, I.V., Dzigovskij, N.. Sekerskaâ, N.M. 2008. Nikonij rimskoj epohi, Odessa 2008

Bruâko, I.V., Sekerskaâ, E.P. 2016. Očerki ekonomiki naseleniâ Severo-Zapadnogo Pričernomor’â v antičnuû epohu, Odessa 2016

Bujskih A.V. 2013. O grečeskoj kolonizacji Severo-Zapadnogo Pričernomor’â (Novaya Model’?), VDI 2016, 1, 21-39

Counillon, P. 2004. Pseudo-Skylax: Texte, traduction, commentaire philologique et historique, Bordeaux 2004

Dzis-Rajko G.A., Ohotnikov S.B., Redina E.F. 2012. Gorodišče Nadlimanskoe IV-III vv. Do n.e. v Nižnem Podnestrov’e, Odessa 2012

Gudkova A.V., Bruâko I.V. 1997. Lepnaâ keramika rimskogo vremeni iz Nikoniâ, (in:) Nikonij i antičnyj mir Severnogo Pričernomor’â, Odessa 1997,72-76

Karyškovskij P.O. 1966. K voprosu o drevnem nazvanii Roksolanskogo gorodišča, MASP 5, 1966, 149-162

Karyškovskii P.O. and Klejman I.B. 1985. Drevnij gorod Tira. Istoriko-arheologičeskij očerk, Kiev 1966

Kuz’menko V.I. 1976. Issledovaniâ rimskih sloev Nikoniâ, MASP 5, 1976, 218-224

Mielczarek M. 2005. Coinage of Nikonion. Greek bronze cast coins between Istrus and Olbia (in:) C. Alfaro, C. Marcos, P. Otero (eds.) XII Congreso Internacional de Numismática. Madrid – 2003. Actas – Proceedings – Actes I, 2005, 273-276

Mielczarek M. 2016. Houses dug into the ground in Ancient Nikonion in the Lower Dniester region, FAH 2005, 29, 83-92

Mielczarek M. 2017a. „.... wie ein Schuss vom Dnister bis an das alte Preußen...“. Jan Konrad Graf von Załuskis Hinweise für Jan Nepomucen Sadowski auf der „Suche“ nach den Handelsstraßen der Griechen und Römer bis an die Gestade des Baltischen Meeres, (in:) Andrzejowski J., von Carnap- Bornheim C., Cieśliński A, Kontny B. (eds.), Orbis Barbarorum, Studia ad archaeologiam Germanorum et Baltorum temporibus imperii romani pertinientia Adalberto Nowakowski dedicata [Monumenta Archaeologica Barbarica, seria gemina VI], Warszawa- Schleswig, 645-652

Mielczarek M. 2017b. The Lower Dniester Region in Antiquity. History and the Present State of Polish Archaeological Research, (in:) Matera M., Karasiewicz-Szczypioski R. (eds.), The Crimea and the Northern Blak Sea Coast in Archaeological Research 1956-2013, Warsaw, 181-192

Mielczarek M. 2018. Nikonion w opisie Strabona, AAL 64, 129-136

Mielczarek M. 2020. Herodotus and Greek Settlements in the Lower Dniester Region, AAL, 60, 143-148

Morozova Ja. I. 1997. Raskopki verhnego gorizonta Nikoniâ v 1996 godu, (in:) Nikonij i antičnyj mir Severnogo Pričernomor’â, Odessa, 65-71

Musielak M. 2003. Społeczeństwo greckich miast zachodnich wybrzeży Morza Czarnego, Poznań

Nikonion. An Ancient City on the Lower Dniester 1997. M. Mielczarek, S.B. Okhotnikov, N.V. Sekunda (eds.), Toruń 1997

Ochotnikov S.B. [Ohotnikov] 1997, Tyras i Nikonion. Świat kolonii greckich u ujścia Dniestru, Toruń

Odrin O. 2005. Prirodni resursi ta torgovel’no- ekonomičnii potencial antičnih deržav Pivničnogo Pričornomor’â, Nižne Podnistrov’â ta Nižne Pobužâ. Kiiv

Ohotnikov S.B. 1990. Nižnee Podnestrove v VI-V vv. do n.e., Kiev

Okhotnikov S.B. 1997. Fenomen Nikoniâ, (in:) Nikonij i antičnyj mir Severnogo Pričernomor’â, Odessa, 27-32

Sarnowski T. 1988. Wojsko rzymskie w Mezji Dolnej i na północnym wybrzeżu Morza Czarnego, Novaensia 3, Warszawa

Sekerskaâ N.M. 1978. Pogrebeniâ pervyh vekov našej ery iz Nikoniâ, (in:) Arheologičeskie issledovaniâ Severo-Zapadnogo Pričernomorâ, Kiev

Sekerskaâ N.M. 1989. Antičnyj Nikonij i ego okruga VI-IV vv. do n.e., Kiev 1989

Sekerskaâ N.M., Sekerskij P.M. 1997. Grafiti s posvâščsheniem Zevsu iz Nikoniâ, (in:) Nikonij i antičnyj mir Severnogo Pričernomor’â,, Odessa, 44-47

Sekers’ka N.M., Bujs’kih A.V. 2018. Pro čas zasnuvannâ Nikoniâ (za materialami shidnogrec’koj keramiki, “Arheologiâ” [Kiev] 2018, 1, 37-44

Sekerskaâ N.M., Bujskih A.V. 2019. Rannaâ raspisnaâ keramika iz Nikoniâ, Materiali z Arheologij Pivničnogo Pričornomor’â, Odesa 2019, 203-212

Sekerskaâ N.M., Mil’čarek [Mielczarek] M. 2001. Raboty Nikonijskoj ekspedicii v 2000 g., (in:) Arheologični vidkrittâ Ukraini 1999-2000 rr., Kiiv 2001, 215-216

Sekerskij P.M. 1976. Zastol’naâ nadpis’ iz Nikoniâ, MASP 8, 1976, 215-218

Sinicyn M.S. 1960. Raskopki Nadlimanskogo i Roksolanskogo gorodišč v 1957-1958 gg., ZOAO, 1, 189-201

Sinicyn M.S. 1966. Raskopki gorodišča vozle s. Roksolany belâevskogo raiona odesskoj oblasti v 1957-1961 gg., MASP 1966, 5, 5-56

Skrzhinskaâ M.V. 1977. Severnoe Pričernomor’e v opisanii Pliniâ Staršego, Kiev

Son N.A. 1993. Tira rimskogo vremeni, Kiev

Vinogradov, Ȗ.G. 1989. Političeskaâ istoriâ Ol’vijskogo polisa VII-I vv. do n.e., Moskva

Vinogradov, Ȗ.G. 1997. Sinojkizm Nikoniâ, (in:) Nikonij i antičnyj mir Severnogo Pričernomor’â, Odessa, 54-55

Vinogradov, Ju.G. 1999. Istrija, Tira i Nikonij, pokinutyj i vozroždennyj, NiE 16, 50-71

Zachariade M.M. 1975. Noi consideratii istorice asupra scutului de la Dura-Europos, SCIVA 26, 4, 506-520

Zaginailo A.G., Karyškovskij P.O. 1990. Monety skifskogo carâ Skila, (in:) Numizmatičeske issledovaniâ po istorii Ȗgo-Vostočnoj Evropy, Kišinev, Štiinica, 3-15

Zaginailo A.G., Sekerskaya N.M. 1997. Ancient Nikonion in the light of 40 years of archaeological excavation (1957-1997), (in:) Nikonion, Toruń 1997, 18-26.

Zubarev V.G. 1999. „Geographičeskoe rukovodstvo” Klavdiâ Ptolemeâ kak istočnik po antičnoj geografii Severnogo Pričernomor’ja, (in:) Podosinov A.V. (ed.), Drevneiše gosudarstva vostočnoj Evropy 1996-1997 gg. Severnoe Pričernomor’e v antičnosti. Voprosy istočnikovedeniâ, Moskva 1999, 316-335.

Zubarev V.G. 2005. Istoričeskaâ geografa Severnogo Pričernomor’â po danym pismennoj tradicii, Moskva

Opublikowane
2021-12-28
Dział
Artykuły