Zjawiska peryglacjalne w górach Piryn i na Witoszy (Bułgaria)

Abstrakt

Artykuł w języku francuskim.

TYTUŁ ORYGINALNY: Phénomènes périglaciaires dans le Pirin et sur la Vitocha (Bulgarie)

Autor analizuje pola kamieniste, formy soliflukcyjne oraz formy segregacyjne powstałe w wyniku działania mrozu, które zaobserwował w górach Pirin oraz na masywie Witoszy. Zwraca uwagę na lakoniczne opisy tego rodzaju zjawisk w pracach H. Louisa, w których nie rozróżniono jednak ich genezy peryglacjalnej. Pola kamieniste tworzą się współcześnie w wyniku wietrzenia mrozowego na wysokości skalistych szczytów. Ponadto, w górach Pirin, na piętrze kosodrzewiny, występują rozległe pokrywy plejstoceńskich pól kamienistych, obecnie ustabilizowanych, które miejscami są ponownie uruchamiane przez procesy współczesne. Formy aktualnej soliflukcji zidentyfikowano powyżej piętra kosodrzewiny, na stokach o kilku stopniach nachylenia. Ślady współczesnej segregacji mrozowej stwierdzono na najniżej położonym stanowisku — na wysokości 2190 m n.p.m., nad brzegiem jeziora Ribno. W rozmieszczeniu zjawisk peryglacjalnych zauważalna jest pewna zależność od ekspozycji stoków: aktualne formy soliflukcji występują na stokach korzystnych pod względem termicznym, natomiast formy wietrzenia mrozowego — na stokach zacienionych. Można zatem przypuszczać, że asymetria dolin w górach Pirin, kształtowanych w warunkach plejstocenu, wynikała nie tylko z czynników glacjalnych, jak sądził H. Louis, lecz również z oddziaływania warunków peryglacjalnych.