David Dudley Field i jego teoria „Wspólnoty Narodów” – jak należy prowadzić wojnę?

Autor

DOI:

https://doi.org/10.26485/SPE/2026/139/4

Słowa kluczowe:

David Dudley Field, kodyfikacja prawa międzynarodowego, Wspólnota Narodów, prawo konfliktów zbrojnych, historia prawa międzynarodowego, międzynarodowe rozwiązywanie sporów

Abstrakt

Przedmiot badań: David Dudley Field jest powszechnie pamiętany jako jeden z czołowych XIX-wiecznych amerykańskich orędowników kodyfikacji i reformy proceduralnej. Jednak jego prace na temat prawa międzynarodowego ukazują szerszy projekt międzynarodowy, w którym porządkująca funkcja prawa rozszerzyła się z krajowych systemów prawnych na relacje między państwami. Jego koncepcja „Wspólnoty Narodów” wyrażała przekonanie, że społeczność międzynarodowa może być rozumiana jako stowarzyszenie moralno-prawne, choć wciąż kształtowana przez założenia chrześcijańskie i cywilizacyjne charakterystyczne dla jego epoki.

Cel badawczy: Artykuł analizuje poglądy Fielda na wojnę i porządek międzynarodowy w kontekście idei „Wspólnoty Narodów”. Jego głównym celem jest wykazanie, że Fielda nie należy interpretować ani jako absolutnego pacyfisty, ani jako myśliciela, który akceptował wojnę jako zwyczajny i nieograniczony instrument suwerenności. Artykuł dowodzi raczej, że dążył on do podporządkowania wojny restrykcyjnym ramom prawnym opartym na skargach, odpowiedzi, koncyliacji, arbitrażu, a dopiero w ostateczności na uzasadnionym oporze wobec agresji.

Metoda badawcza: Artykuł wykorzystuje analizę historyczną i doktrynalną pism Fielda, zwłaszcza jego prac na temat kodyfikacji międzynarodowej oraz wybranych przemówień, zebranych w jego różnorodnych dokumentach. Umieszcza również jego argumenty w szerszym kontekście XIX w. poprzez porównanie ich z poglądami i inicjatywami takich postaci, jak Henry Wheaton, Francis Lieber, Henri Dunant i Florence Nightingale, a także z rozwojem projektów instytucjonalnych poświęconych reformie i kodyfikacji prawa międzynarodowego.

Wyniki: Znaczenie Fielda tkwi nie tylko w istocie jego propozycji, ale także w sposobie, w jaki połączył kodyfikację, pokój i społeczność międzynarodową w jeden projekt jurysprudencji. Jego myśl ilustruje moment przejściowy, w którym wojna była coraz częściej postrzegana nie jako normalny atrybut suwerenności, lecz jako zjawisko, które należy opóźniać, ograniczać, usprawiedliwiać i stopniowo zastępować prawnymi mechanizmami rozstrzygania sporów.

Liczba pobrań

Brak danych dotyczących pobrań.

Bibliografia

Briggs H.W., David Dudley Field and the Codification of International Law, in: Livre du Centenaire 1873–1973: Evolution et perspectives du droit international, S. Karger, Basel 1973, pp. 67–73.

Bugnion F., From Solferino to the Birth of Contemporary International Humanitarian Law, International Review of the Red Cross 2009/874/91, pp. 221–226.

Chen X., The Institutionalization of International Law at a Crossroads: Pacifists, Jurists, and the Creation of the ILA and the IDI, AJIL Unbound 2023/117, pp. 204–209.

De Rycke W., In Search of a Legal Conscience: Juridical Reformism in the Mid-19th Century Peace Movement, Studia Iuridica 2019/80, pp. 355–374.

Dunant H., A Memory of Solferino, International Committee of the Red Cross, Geneva 1986.

Fee E., Garofalo M.E., Chang B.B., Florence Nightingale and the Crimean War, American Journal of Public Health 2010/9/100, p. 1591.

Field D.D., Advantages of an International Code, in: A.P. Sprague (ed.), Speeches, Arguments, and Miscellaneous Papers of David Dudley Field, vol. 1, D. Appleton and Company, New York 1884, pp. 404–415.

Field D.D., Applicability of International Law to Oriental Nations, in: A.P. Sprague (ed.), Speeches, Arguments, and Miscellaneous Papers of David Dudley Field, vol. 1, D. Appleton and Company, New York 1884, pp. 447–456.

Field D.D., Association for the Reform and Codification of the Law of Nations: Its History and Aims, G. Hill, London 1875, pp. 3–12.

Field D.D., Draft Outlines of an International Code, Diossy & Co., New York 1872.

Field D.D., International Law and Peace, in: A.P. Sprague (ed.), Speeches, Arguments, and Miscellaneous Papers of David Dudley Field, vol. 1, D. Appleton, New York 1884, pp. 534–541.

Field D.D., Outlines of an International Code, 2nd ed., Baker, Voorhis & Co., New York; Trübner & Co., London 1876.

Field D.D., The Community of Nations, in: A.P. Sprague (ed.), Speeches, Arguments, and Miscellaneous Papers of David Dudley Field, vol. 1, D. Appleton, New York 1884, pp. 396–403.

Field E.A., Record of the Life of David Dudley Field: His Ancestors and Descendants, Denver 1931.

Field H.M., The Life of David Dudley Field, Charles Scribner’s Sons, New York 1898.

Finkelman P., Francis Lieber and the Modern Law of War, University of Chicago Law Review 2013/4/80, pp. 2071–2132.

Funk K.R., Sect and Superstition: The Protestant Framework of American Codification, American Journal of Legal History 2024/2/64, pp. 190–213.

International Law Association, Report of the First Conference Held at Brussels, 1873, and of the Second Conference Held at Geneva, 1874, West, Newman & Co., London 1903.

McDonald L., Florence Nightingale, Statistics and the Crimean War, Journal of the Royal Statistical Society: Series A 2014/3/177, pp. 569–586.

Nys E., The Codification of International Law, American Journal of International Law 1911/4/5, pp. 871–900.

Wheaton H., Elements of International Law, 8th ed., Little, Brown and Company, Boston 1866.

Opublikowane

2026-06-30

Jak cytować

Zapała, M. (2026). David Dudley Field i jego teoria „Wspólnoty Narodów” – jak należy prowadzić wojnę?. Studia Prawno-Ekonomiczne, 139, 77–94. https://doi.org/10.26485/SPE/2026/139/4

Numer

Dział

ARTYKUŁY - PRAWO