Niektóre zagadnienia dotyczące rozwoju stoków w Sudetach

Autor

  • Alfred Jahn Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii

DOI:

https://doi.org/10.26485/BP/1969/18/19

Słowa kluczowe:

stoki wypukło-wklęsłe, odporność skał, tory, peryglacjalne procesy powierzchniowe

Abstrakt

Badania stoków Sudetów i gór wyspowych Przedgórza Sudeckiego wskazują, że dominują tu formy wypukło-wklęsłe, ukształtowane w trzeciorzędzie i później jedynie nieznacznie przekształcone. Ewolucja stoków zależy głównie od odporności skał, a mniejszy wpływ mają procesy denudacyjne. W plejstocenie przeważały procesy peryglacjalne o charakterze powierzchniowym, prowadzące do wygładzenia i planacji stoków. Pokrywy stokowe pochodzą z ostatniego zlodowacenia i wykazują trójdzielną budowę (spływową, soliflukcyjną i eoliczną). Występujące na stokach tory granitowe dokumentują postępującą destrukcję i odmładzanie stoków ku górze, związane z przesuwaniem się strefy największej aktywności procesów niszczących ku wyższym wysokościom hipsometrycznym.

Bibliografia

Baulig, H., 1940 - Le profile d'equilibre des versants. Ann. de Géographie, année 49.

Büdel, J., 1937 - Eiszeitliche und rezente Verwitterung und Abtragung in ehemals nicht vereisten Teil Mitteleuropas. Petermanns Geogr. Mitt., Ergänzungsheft 229.

Gellert, J. F., 1931 - Geomorphologie des mittelschlesischer Inselberglandes. Ztschr. d. Dtsch. Geol. Ges., Bd. 83.

Gross, H., 1958 - Die bischerigen Ergebnisse von C-14 Messungen und paläontologischen Untersuchungen für die Gliederung und Chronologie des Jungpleistozäne im Mitteleuropa und den Nachbargebieten. Eiszeitalter u. Gegenwart, Bd. 9.

Jahn, A., 1962 - Origin of granite tors. Czasopismo Geograficzne, t. 33, Wrocław.

Linton, D. L., 1955 - The problem of tors. Geog. Jour. vol. 121.

Schilling, W., Wiefel, H., 1962 - Jungpleistozäne Periglazial-Bildungen und ihre regionale Differenzierung in einigen Teilen Thüringens und Harzes. Geologie, Jhg. 11.

Schott, G., 1931 - Die Blockmeere in den Deutschen Mittelgebirgen. Forsch. z. Dtsch. Landes u. Volkskunde, 29.

Szczepankiewicz, S., 1958 - Periglacial slope development in the Slęża Massif. Biuletyn Peryglacjalny, no. 6.

Woldstedt, P., 1958 - Eine neue Kurve der Würm-Eiszeit. Eiszeitalter u. Gegenwart, Bd. 9.

Opublikowane

2025-12-17

Numer

Dział

ARTYKUŁY