MORFOLOGIA I EWOLUCJA STANÓW SKUPIENIA: LIRYZM – NARRACYJNOŚĆ – OPOWIEŚĆ POETYCKA W POEMACIE PROZĄ I NIE TYLKO

MORPHOLOGIE ET ÉVOLUTION DES ÉTATS D’AGRÉGATION : LYRISME – NARRATION – RÉCIT POÉTIQUE DANS LE POÈME EN PROSE ET AU-DELÀ DES GENRES

Autor

DOI:

https://doi.org/10.26485/PP/2026/81/5

Słowa kluczowe:

Poemat prozą; liryzm; narracyjność; opowieść poetycka; slam; wiersz wolny

Abstrakt

Autorka omawia relację między liryzmem a narracyjnością poematu prozą oraz rozważa, na ile złożony charakter tej relacji pomaga w lepszym zrozumieniu, czym jest opowieść poetycka (le récit poétique) w tej formie literackiej. Zastanawia się również, czy narrację poetycką w slamie można uznać za kontynuację opowieści poetyckiej w poemacie prozą. Stawia hipotezę, że powstanie slamu interpretować można raczej jako reakcję na wywołaną przez hegemonię wiersza wolnego, dyspersję poetyckiego „ja”.

 

MORPHOLOGIE ET ÉVOLUTION DES ÉTATS D’AGRÉGATION : LYRISME – NARRATION – RÉCIT POÉTIQUE DANS LE POÈME EN PROSE ET AU-DELÀ DES GENRES

Résumé
Dans cet article, l’autrice aborde la relation entre le lyrisme et la narrativité du poème en prose, et considère dans quelle mesure la nature complexe de cette relation permet de mieux comprendre ce qu’est le récit poétique dans cette forme littéraire. Elle se demande également si le récit poétique dans un texte de slam peut être considéré comme une continuation du récit poétique du poème en prose. L’autrice émet l’hypothèse que l’émergence du slam peut plutôt être interprétée comme une réaction à la dispersion du « je » poétique provoquée par l’hégémonie du vers libre.

MOTS-CLÉS Poème en prose ; lyrisme ; narrativité ; histoire poétique ; slam ; vers libre

Cet article a été traduit du polonais vers le français par Dorota Walczak-Delanois et Yoana Ganowski.
Artykuł został przetłumaczony z języka polskiego na język francuski przez Dorotę Walczak-Delanois i Yoanę Ganowski.

Biogram autora

Agnieszka Kluba - Instytut Badań Literackich PAN

Doktor habilitowana, profesor Instytutu Badań Literackich PAN, literatu­roznawczyni, aktywistka społeczna. Zajmuje się teorią i historią literatury XIX i XX wieku. Autorka książek Autoteliczność – referencyjność – niewyrażal­ność. O nowoczesnej poezji polskiej (1918–1939) (2004, 2013) oraz Poemat prozą w Polsce (2013, Peter Lang 2021).

Docteure en littérature, professeure à l’Institut de recherche littéraire de l’Académie polonaise des sciences, activiste sociale, elle s’intéresse à la théorie et à l’histoire de la littérature des XIXe et XXe siècles. Autrice des ouvrages Autoteliczność – referencyjność – niewyrażalność. O nowoczesnej poezji polskiej (1918–1939) (2004, 2013) et Poemat prozą w Polsce (2013, Peter Lang 2021).

Bibliografia

Baudelaire Charles. 1993. Paryski splin. Poematy prozą. Przeł. i posłowiem opatrzył Ryszard Engelking. Łódź: Klio.

Baudelaire Charles. 2006. Le Spleen de Paris. Petits poèmes en prose. Éd. Robert Kopp. Introduction de Georges Blin. Coll. Poésie. Paris : Gallimard.

Culler Jonathan. 2004. Nowoczesna liryka: ciągłość gatunku a praktyka krytyczna. Przeł. Tomasz Kunz. [In:] Odkrywanie modernizmu. Przekłady i komentarze. Red. Ryszard Nycz. Kraków: Universitas. S. 227–249.

Jarniewicz Jerzy. 2013. Slam, czyli wiersze na ringu. [In:] Najlepszy poeta nigdy nie wygrywa. Historia slamu w Polsce 2003–2012. Red. Agata Kołodziej. Seria: Linia teoretyczna #2. Kraków: Rozdzielczość Chleba. S. 20–25.

Nasiłowska Anna. 2000. Persona liryczna. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Badań Literackich PAN.

Polakowski Mariusz [2004]. Nie wierzę slammasterom, nie [online]. Protokół dostępu: https://www.biuroliterackie.pl/biblioteka/debaty/nie-wierze-slammasterom-nie/ [28.04.2024].

Scott Clive. 1976. The Prose Poem and Free Verse. [In:] Modernism 1890–1930. Ed. Malcolm Bradbury, James McFarlane. London: Penguin.

Stokfiszewski Igor. 2004. Poezja nowej ery. „Gazeta Wyborcza”, 8.02.

Wiśniewski Michał R. 2016. Konspiracja memów [online]. Protokół dostępu: https://www.dwutygodnik.com/artykul/6397-konspiracja-memow.html [28.04.2024].

Opublikowane

2026-02-20

Numer

Dział

II. TRANZYCJE I METAMORFOZY GATUNKOWE Z PRZEŁOMU XIX I XX WIEKU / TRANSITIONS ET MÉTAMORPHOSES DU GENRE AU TOURNANT DES XIXe ET XXe SIÈCLES