SLAM POETYCKI JAKO FORMA LITERACKIEGO ZAANGAŻOWANIA. WYPOWIEDZI SLAMERSKIE W ŚWIETLE CELÓW ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU ONZ

LE SLAM POÉTIQUE COMME FORME D’ENGAGEMENT LITTÉRAIRE. LE SLAM PRONONCÉ À LA LUMIÈRE DES OBJECTIFS DE DÉVELOPPEMENT DURABLE DE L’ONU

Abstrakt

W latach 80. XX wieku narodziło się zjawisko slamu poetyckiego, które przekroczyło granice druku i akademickiej oceny, stając się globalnym ruchem literackim. W ciągu niespełna 30 lat slam poetycki rozwinął się od lokalnego spotkania artystycznego w Chicago do międzynarodowej platformy, wspieranej przez multilateralne projekty realizowane w obiegu pozainstytucjonalnym, najczęściej za pośrednictwem organizacji pozarządowych, jak World Poetry Slam Organisation. Slam poetycki rozwija się jako narzędzie społecznej refleksji i aktywizacji obywatelskiej. Ze względu na to, że funkcjonuje poza instytucjami kultury i akademią, do jego badania potrzeba uwzględnienia kontekstu społecznego – zróżnicowania estetyk, umiejętności twórców oraz szerokiego spektrum poruszanych tematów. Wiersze slamowe nie tylko wyrażają indywidualne doświadczenia, ale także odzwierciedlają społeczne i kulturowe konteksty. Wymagają świadomego podejścia badawczego opartego na „słuchaniu i patrzeniu”, czyli aktywnym uczestnictwie w procesie twórczym, obcując z twórcą i tworzywem podczas turnieju slamerskiego. Celem artykułu jest analiza wypowiedzi slamerskich z trzech turniejów: Ogólnopolskich Mistrzostw Slamu Poetyckiego (Poznań, Polska), la Coupe du Monde de Slam de Poésie (Paryż, Francja) i World Poetry Slam Championship (Bruksela, Belgia) z uwzględnieniem wątków społecznych zebranych w ramach Celów Zrównoważonego Rozwoju ONZ, czyli globalnych zadań stawianych przed państwami i ich mieszkańcami, które mogą wpłynąć na polepszenie jakości życia w 2030 roku.

LE SLAM POÉTIQUE COMME FORME D’ENGAGEMENT LITTÉRAIRE. LE SLAM PRONONCÉ À LA LUMIÈRE DES OBJECTIFS  DE DÉVELOPPEMENT DURABLE DE L’ONU

Résumé
Dans les années 1980, le phénomène de la poésie slam est apparu, dépassant les frontières de la littérature imprimée et de l’évaluation académique pour devenir un mouvement littéraire mondial. En moins de trente ans, la poésie slam est passée d’un simple rassemblement artistique local à Chicago à une plateforme à portée internationale, soutenue par des projets multilatéraux menés dans des cercles non institutionnels, souvent par l’intermédiaire d’organisations non gouvernementales telles que la World Poetry Slam Organisation. La poésie slam se développe comme un outil de réflexion sociale et d’engagement civique. La poésie slam fonctionnant en dehors des institutions culturelles et universitaires, son étude nécessite la prise en compte du contexte social, de la diversité des esthétiques, des compétences des créateurs et du large éventail de sujets abordés. Les poèmes slam n’expriment pas seulement des expériences individuelles, mais reflètent également des contextes sociaux et culturels, exigeant une approche de recherche consciente basée sur « l’écoute et l’observation », autrement dit la participation active au processus créatif, en interagissant avec le créateur et le matériel lors d’un tournoi de slam. L’objectif de cet article est d’analyser les performances slamés de trois tournois : le Championnat national de poésie slam (Poznań, Pologne), la Coupe du Monde de Slam de Poésie (Paris, France) et le World Poetry Slam Championship (Bruxelles, Belgique), en tenant compte des thèmes sociaux recensés dans le cadre des objectifs de développement durable des Nations unies – ces tâches globales fixées pour les nations et leurs habitants, et qui sont susceptibles d’influencer l’amélioration de leur qualité de vie d’ici 2030.

MOTS-CLÉS Slam de poésie ; ONU (Nations unies) ; multimodalité ; textologie ; activisme littéraire

_{Cet article a été traduit du polonais vers le français par Dorota Walczak-Delanois et Yoana Ganowski.
Artykuł został przetłumaczony z języka polskiego na język francuski przez Dorotę Walczak-Delanois i Yoanę Ganowski.}